Alle pendici del Monte Testaccio (Roma): il contesto di via Galvani 40

Authors

  • carlotta Bassoli Italferr S.p.a.
  • Alessia Contino Segretariato Regionale MiC per il Lazio

DOI:

https://doi.org/10.32028/rcrf-acta-48-pp.271-282%20

Keywords:

Amphorae , Rome , Monte Testaccio , epigraphy , pottery

Abstract

The investigated area is located in a basement of the one of many caves identified at the foot of Monte dei Cocci, excavated starting from the second half of the 17th century and used for storing wine. The investigation, which identified a part of the ancient slopes of the mountain, involved the systematic collection of all the fragments on which a selection was subsequently carried out. In total, 3185 ceramic fragments were collected and classified, mostly transport containers. The most quantitatively represented group of amphorae is coming from Baetica and Tarraconense, the second most represented group is the oriental production, coming mainly from the Aegean. The context has yelded 10 stamps and 8 tituli picti on Baetican, Tarraconensis, Laietan and Eastern amphorae. 

References

Aguílera Martin, A. 2002. El monte Testaccio y la llanura subaventina. Topografía extra portam Trigeminam. Roma, CSIC Press.

Ancona, A. e Contino, A. 2007. Il progetto di musealizzazione del Rione Testaccio (Roma): una riqualificazione urbana attraverso il recupero dell’identità storico-culturale. In J. Remesal Rodriguez e J.-M. Blázquez Martinez (eds.), Estudios sobre el Monte Testaccio (Roma), III (Col·lecció Instrumenta 17): 401-426. Barcelona, Universitat de Barcelona.

Ayllón-Martín, R., Pérez González, J. e Remesal Rodríguez, J. 2018. Olive Oil at the Border of the Roman Empire. Stamps on Baetican Dressel 20 Found on the Tyne-Solway Isthmus. Marburger beiträge zur antiken handels-, wirtschaftsund sozialgeschichte, 167-216.

Bassoli, C. e Contino, A. in c.s. Via Galvani 40: uno scavo alle pendici del Monte Testaccio. Dati preliminari. In A. Contino (ed.), Testaccio. Storia di un paesaggio tra fiume e città. Vent’anni di ricerche archeologiche (Col·lecció Instrumenta). Barcelona, Universitat de Barcelona.

Berni Millet, P. 2008. Epigrafía anfórica de la Bética. Nuevas formas de análisis (Col·lecció Instrumenta 29). Barcelona, Universitat de Barcelona.

Berni Millet, P. 2017. Chapter 8. Amphorae-Epigraphy: Stamps, Graffiti and Tituli Picti from Roman Nijmegen. In C. Carreras Monfort e J. Van der Berg (eds.), Amphorae from the Kops Plateau (Nijmegen): trade and supply to the Lower-Rhineland from the Augustan period to AD 69/70 (Archaeopress Roman Archaeology 20): 185-282, 289-343. Oxford, Archeopress.

Berni Millet, P. e Carreras Monfort, C. 2013. Corpus epigràfic de segells en ànfores, dolia, tegulae i gerres de ceràmica comuna oxidada del Baix Lobregat (Barcelona). In C. Carreras Monfort, A. Lopez Mullor e J. Guitar i Duran (eds.), Barcino II. Marques i terrisseries d’àmfores al Baix Llobregat, 127-285. Barcelona, Universitat de Barcelona.

Berni Millet, P. e García Vargas, E. 2016. «Dressel 20 (Guadalquivir Valley)», Amphorae ex Hispania. Landscapes of production and consumption <http://amphorae.icac.cat/amphora/dressel-20-guadalquivir-valley>. Viewed December 2022.

Berni Millet, P. e Miró, J. 2020. Le vin léétanien et de Tarraco à Carthage. Antiquités Africaines 56, 129-159.

Bertoldi, T. 2011. Guida alle anfore romane di età imperiale. Forme, impasti e distribuzione. Roma, Espera.

Blázquez Martínez, J. M, Remesal Rodríguez, J. e Rodríguez Almeida, E. 1994. Excavaciones Arqueológicas en el Monte Testaccio (Roma). Memoria de la Campaña de 1989. Madrid, Ministerio de Cultura.

Callender, M. H. 1965. Roman Amphorae (with an Index of Stamps). London, University Press.

Canè, V. in c.s.; Nascita e sviluppo urbanistico del quartiere Testaccio: ritrovamenti in via Rubattino In A. Contino (eds.), Testaccio. Storia di un paesaggio tra fiume e città. Vent’anni di ricerche archeologiche (Col.leciò Instrumenta). Barcelona, Universitat de Barcelona.

Carreras Monfort, C. e Funari, P. P. A. 1998. Britannia y el Mediterráneo: Estudios sobre el abastecimiento de aceite bético y africano en Britannia. (Col.leciò Instrumenta 5). Barcelona, Universitat de Barcelona.

Coletti, F. e Contino A. in c.s. Nuovo Mercato Testaccio (Roma). Un deposito di anfore Dressel 20. In II Congreso Ex Baetica Amphorae, Sevilla 17-20 dicembre 2018.

Contino, A. 2022. Roma e i residui urbani: un problema di stoccaggio, smaltimento e riuso. In D. Bernal Casasola, A. Contino, R. Sebastiani (eds.), Da Roma a Gades. Gestione, smaltimento e riuso dei rifiuti artigianali e commerciali in ambiti portuali marittimi e fluviali (convegno internazionale Roma 19-20 settembre 2019) (Archeopress-Access Archaeology 2022): 31-52. https://www.archaeopress.com/Archaeopress/Products/9781803272986.

Contino, A. e D’Alessandro, L. 2015. I rifiuti nel mondo romano. No Waste, Piano Progetto Città, 25/26, 242-255.

Contino, A., D’Alessandro, L., Luccerini, F., Mastrodonato, V. e Tanganelli, R. 2013. Anfore Dressel 2-4 “Tarraconensi” a Roma: ricerche epigrafiche dal sito del Nuovo Mercato Testaccio. Dati preliminari. In Hornos, talleres y focos de producción alfarera en Hispania, I congreso internacional de la Secah – Ex Officina Hispana (Cádiz, 3 y 4 de marzo de 2011), t. II, 333-350. Cádiz, Universidad de Cadiz.

Della Corte, M. (ed.) 1952. Corpus Inscriptionum Latinarum IV. Supplementi pars III: Inscriptiones Pompeianae Herculanenses parietariae et vasorum fictilium. Berlin, de Gruyter.

Dressel H. 1899. Corpus Inscriptionum Latinarum vol. XV Inscriptiones Urbis Romae Latinae.Instrumentum Domesticum Pars 2 fasc. 1. Adjectae Sunt Tabulae Duae Amphorarum et Lucernarum Formas Exprimentes. Berlin, de Gruyter.

Ehmig, U. 2003. Der Römischen Amphoren aus Mainz (Frankfurter Archäologische Schriften 4). Bibliopolis, Möhnesee.

Ehmig, U. 2007. Die romischen Amphoren im Umland von Mainz (Frankfurter Archäologische Schriften 5). Wiesbaden, Reichertverlag.

Estudios I = Blázquez Martínez, J.-M. e Remesal Rodríguez J. (eds.) 1999. Estudios sobre Monte Testaccio I (Col·lecció Instrumenta 6). Barcelona, Universitat de Barcelona.

Estudios II = Blázquez Martínez, J.-M. e Remesal Rodríguez J. (eds.) 2001. Estudios sobre Monte Testaccio II (Col·lecció Instrumenta 10). Barcelona, Universitat de Barcelona.

Estudios III = Blázquez Martínez, J.-M. e Remesal Rodríguez J. (eds.) 2003. Estudios sobre Monte Testaccio III (Col·lecció Instrumenta 14). Barcelona, Universitat de Barcelona.

Estudios IV = Blázquez Martínez, J.-M. e Remesal Rodríguez J. (eds.) 2007. Estudios sobre Monte Testaccio IV (Col·lecció Instrumenta 24). Barcelona, Universitat de Barcelona.

Estudios V = Blázquez Martínez, J.-M. e Remesal Rodríguez J. (eds.) 2010. Estudios sobre Monte Testaccio V (Col·lecció Instrumenta 35). Barcelona, Universitat de Barcelona.

Estudios VI = Blázquez Martínez, J.-M. e Remesal Rodríguez J. (eds.) 2016. Estudios sobre Monte Testaccio VI (Col·lecció Instrumenta 47). Barcelona, Universitat de Barcelona.

Étienne, R., Mayet F. 2004. L’huile hispanique. Corpus des timbres amphoriques sur amphores Dressel 20. Paris, De Boccard.

Fontana, V. in c.s. Via Monte Testaccio 56-58. Nuove scoperte ai piedi del Monte Testaccio. In A. Contino (ed.) Testaccio. Storia di un paesaggio tra fiume e città. Vent’anni di ricerche archeologiche (Col·lecció Instrumenta). Barcellona, Universitat de Barcelona.

Le Gall, J. 2005. Il Tevere fiume di Roma nell’antichità. Roma, Quasar.

Márquez Villora, J. C. e Molina Vidal, J. 2005. Del Hiberus a Carthago Nova. Comercio de alimentos yepigrafía anfórica grecolatina (Col·lecció Instrumenta 18). Barcelona, Universitat de Barcelona.

Martin-Kilcher, S. 1987. Die Römischen Amphoren aus Augst und Kaiseraugst, 1: Die Südspanischen Ölamphoren (Gruppe 1) (Forschungen in Augst 7). Augst, Römermuseum.

Martin-Kilcher, S. 2002. Lucius Urittius Verecundus, négociant à la fin du Ier siècle, et sa marchandise découverte à Mayence. In L. Rivet e M. Sciallano (eds.), Vivre, produire et échanger: reflets méditerranéens. Mélanges offerts à Bernard Liou, 343-354. Montagnac, éditions Monique Mergoil.

Moro, A., Paolini, I., Caspio, A., Cipriani, G., Zabotti F., in c.s. Scavi in Campo Testaccio: analisi delle evidenze archeologiche e studio del materiale ceramico. In A. Contino (ed.), Testaccio. Storia di un paesaggio tra fiume e città. Vent’anni di ricerche archeologiche, (Col·lecció Instrumenta). Barcelona, Universitat de Barcelona.

Orano, D. 1912 Come vive il popolo a Roma; saggio demografico sul quartiere Testaccio. Pescara, Casa Editrice Abbruzzese.

Policastro, F. in c.s. Via Monte Testaccio 39-64. In A. Contino (ed.), Testaccio. Storia di un paesaggio tra fiume e città. Vent’anni di ricerche archeologiche (Col·lecció Instrumenta). Barcelona, Universitat de Barcelona.

Remesal Rodríguez, J. 1994. Los sellos. Deducciones del estudio de los sellos y de la tipología anfórica sobre la composición del Monte Testaccio. In J. M. Blázquez Martínez, J. Remesal Rodríguez e E. Rodríguez Almeida (eds), Excavaciones Arqueológicas en el Monte Testaccio (Roma). Memoria de la Campaña de 1989. Madrid, Ministerio de Cultura.

Remesal Rodríguez, J. 2004. Las ánforas Dressel 20 y su sistema epigráfico. In J. Remesal Rodríguez (ed), Epigrafía Anfórica. Proyecto Amphorae (Col·lecció Instrumenta, 17): 127-148. Barcelona, Universitat de Barcelona.

Remesal Rodríguez, J. 2008. Olearii. In M. L. Caldelli, G. L. Gregori e S. Orlandi (eds.), Epigrafia 2006. Atti della XV rencontre sur l’épigraphie in onore di Silvio Panciera con altri contributi di colleghi, allievi e collaboratori (Tituli 9), I: 349-374. Roma, Edizioni Quasar.

Remesal Rodríguez, J. 2013. El monte Testaccio. De vetedero a archivio. In Rendiconti della Pontificia Accademia Romana di Archeologia III serie, 85, 111-128.

Remesal Rodríguez, J. 2018. I provvedimenti annonari: la Baetica, l’olio per Roma e il Monte Testaccio. In A. D’Alessio, C. Panella e R. Rea (eds.), I Severi. Roma Universalis. L’Impero e la dinastia Venuta dall’Africa, 232-241. Milano, Electa.

Remesal Rodríguez, J. 2022. Monte Testaccio. Un basurero público. In D. Bernal Casasola, A. Contino e R. Sebastiani (eds.), Da Roma a Gades. Gestione, smaltimento e riuso dei rifiuti artigianali e commerciali in ambiti portuali marittimi e fluviali (convegno internazionale Roma 19-20 settembre 2019) (Archeopress-Access Archaeology 2022): 55-76. https://www.archaeopress.com/Archaeopress/Products/9781803272986

Rizzo, G., 2003. Instrumenta Urbis, I. Ceramiche fini da mensa, lucerne ed anfore a Roma nei primi due secoli dell’Impero (Colléction de l’École française de Rome 307). Roma, École française de Rome.

Rodríguez Almeida, E. 1980. Alcuni aspetti della topografia e dell’archeologia attorno al Monte Testaccio. In J. M. Blázquez Martínez e J. Remesal Rodríguez (eds.), Producción y comercio del aceite en la antigüedad. Primer congreso internacional, 103-130. Madrid, Universidad Complutense de Madrid.

Rodríguez Almeida, E. 1984. Il Monte Testaccio. Ambiente, storia, materiali. Roma, Quasar.

Schimmer, F. (2009). Amphoren aus Cambodunum/Kempten. Ein Beitrag zur Handelsgeschichte der römischen Provinz Raetia (Münchner Beiträge zur Provinzialrömischen Archäologie, Band 1). Wiesbaden, Reichert Verlag.

Amphorae ex Hispania. Landscapes of production and consumption <http://amphorae.icac.cat>

CEIPAC. Centro para el Estudio de la Interdependencia Provincial en la Antigüedad Clásica http://ceipac.ub.edu/>

Published

07/10/2024

How to Cite

Bassoli, carlotta, & Contino, A. (2024). Alle pendici del Monte Testaccio (Roma): il contesto di via Galvani 40 . Rei Cretariae Romanae Fautorum Acta, 48, 271–282. https://doi.org/10.32028/rcrf-acta-48-pp.271-282

Issue

Section

Italia

Similar Articles

<< < 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 > >> 

You may also start an advanced similarity search for this article.